Σε τροχιά νέων ανατιμήσεων εισέρχεται η παγκόσμια αγορά τροφίμων, με
τις διεθνείς τιμές να σημειώνουν την εντονότερη άνοδο των τελευταίων
42 μηνών, σύμφωνα με τα στοιχεία του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας
του ΟΗΕ (FAO).
Η κλιμάκωση των τιμών αποδίδεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων που
περιλαμβάνει τις πολεμικές συρράξεις, την κλιματική κρίση και τις
συνεχιζόμενες πιέσεις στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα.
Ο Δείκτης Τιμών Τροφίμων του FAO σκαρφάλωσε στις 131,1 μονάδες τον
Ιούλιο (από 130,3 τον Ιούνιο), καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδό του
από τις αρχές του 2023. Παρά το γεγονός ότι οι τιμές απέχουν από τα
ιστορικά ρεκόρ της περιόδου μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην
Ουκρανία, οι αναλυτές προειδοποιούν για επιστροφή των πληθωριστικών
πιέσεων.
Στελέχη του FAO κάνουν λόγο για μια συνδυαστική κρίση που απειλεί την
παγκόσμια διατροφική ασφάλεια. Οι συγκρούσεις σε Μέση Ανατολή και
Μαύρη Θάλασσα, δυσχεραίνουν τις εξαγωγές, ενώ τα ακραία καιρικά
φαινόμενα, σε συνδυασμό με την επικείμενη επίδραση του φαινομένου Ελ
Νίνιο, δημιουργούν έντονη αβεβαιότητα για τις σοδειές των επόμενων
μηνών.
Τη μεγαλύτερη επιβάρυνση στον συνολικό δείκτη προκάλεσε ο κλάδος των
δημητριακών, σημειώνοντας μηνιαία αύξηση 3,4%. Το σιτάρι κατέγραψε
«άλμα» 5,8%, εξαιτίας των κινδύνων στις θαλάσσιες μεταφορές της Μαύρης
Θάλασσας, λόγω της εμπόλεμης κατάστασης, αλλά και εξαιτίας των
παρατεταμένων καυσώνων σε Ευρώπη και ΗΠΑ που απειλούν την παραγωγή
σιτηρών, καλαμποκιού και σόγιας.
Παράλληλα, η ζάχαρη σημείωσε άνοδο 5,6% λόγω των δυσμενών καιρικών
συνθηκών σε Ασία και Ευρώπη, αλλά και της στροφής της Βραζιλίας προς
την παραγωγή βιοαιθανόλης. Αντίστοιχα, τα φυτικά έλαια άγγιξαν το
υψηλότερο επίπεδο από το καλοκαίρι του 2022.
Η άνοδος της τιμής του πετρελαίου, ως απόρροια της κρίσης στη Μέση
Ανατολή, ενίσχυσε τη ζήτηση για βιοκαύσιμα, συμπαρασύροντας προς τα
πάνω τις τιμές στο φοινικέλαιο και το σογιέλαιο.
Στον αντίποδα, υποχώρηση κατά 2,8% σημειώθηκε στις τιμές του κρέατος
(βοδινό, χοιρινό, πουλερικά), διορθώνοντας από τα πρόσφατα ιστορικά
υψηλά. Εξαίρεση αποτέλεσε το αρνί, το οποίο ακρίβυνε λόγω
περιορισμένης προσφοράς από την Ωκεανία. Σχεδόν αμετάβλητες παρέμειναν
οι τιμές στα γαλακτοκομικά προϊόντα.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι μετρήσεις του FAO αφορούν τις τιμές των
πρώτων υλών σε χονδρική βάση.
Η μετακύλιση των αυξήσεων αυτών στις τελικές τιμές λιανικής στα ράφια
των σούπερ μάρκετ καθυστερεί συνήθως μερικούς μήνες, ανάλογα με τα
αποθέματα και τις εγχώριες συνθήκες ανταγωνισμού.
Οι ειδικοί του FAO εκτιμούν ότι η πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί από
την εξέλιξη των πολεμικών συγκρούσεων, τις καιρικές συνθήκες στις
μεγάλες αγροτικές περιοχές, αλλά και την ομαλή λειτουργία των
εμπορικών διαδρομών και της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.