 |
|
|  Κυριακή 28/5
Ενας παράξενος άνθρωπος
30 χρόνια από την προσγείωση M. Ρουστ στην Κόκκινη Πλατεία
Πηγή: DW
Τρεις δεκαετίες μετά, η εντυπωσιακή προσγείωση του μικρού τσέσνα του 18χρονου Γερμανού πιλότου Ματίας Ρουστ μπροστά στο Κρεμλίνο, προκαλεί ακόμα έκπληξη και ερωτήματα. Τελικά τι ήταν; Κατάσκοπος, ειρηνοποιός ή ήρωας διερωτάται η DW.
Πώς ένας 18χρονος κατάφερε, εν μέσω Ψυχρού Πολέμου, να παρακάμψει την αεράμυνα των Σοβιετικών, να διανύσει εκατοντάδες χιλιόμετρα ανενόχλητος και να προσγειωθεί στην Κόκκινη Πλατεία δίπλα στο Κρεμλίνο;
Τα ερασιτεχνικά πλάνα που γυρίστηκαν τυχαία στις 28 Μαΐου του 1987 δείχνουν την προσγείωση του μικρού αεροσκάφους και τον πιλότο να συζητά για αρκετή ώρα με περαστικούς. Ο νεαρός πιλότος δεν γνώριζε ότι η πράξη του ήταν αφορμή για να ξεσπάσει κυβερνητική κρίση στην τότε Σοβιετική Ένωση. Αν γνώριζα τις επιπτώσεις δεν θα το επαναλάμβανα, έλεγε αρκετά χρόνια αργότερα ο Ματίας Ρουστ.
Ακόμα και σήμερα κυκλοφορούν μύθοι και σενάρια γύρω από την πτήση που προκάλεσε παγκόσμια έκπληξη στα μέσα του 1987. Η ρωσική εβδομαδιαία εφημερίδα «Επιχειρήματα και Στοιχεία» ("Argumenti i Fakty") γράφει ότι η ενέργεια του Μ. Ρουστ κατάφερε σημαντικό πλήγμα στο σοβιετικό κομμουνιστικό κόμμα. Άλλοι πιστεύουν ότι ο νεαρός πιλότος ήταν κατάσκοπος. Ο ίδιος ο Γερμανός πιλότος πάντως αυτοχαρακτηρίζεται ως ειρηνοποιός που θέλησε να «χτίσει» γέφυρες μεταξύ Δύσης και Ανατολής.
Πέρασε στην τότε Σοβιετική Ένωση από την Φινλανδία
Η πορεία που ακολούθησε το αεροπλάνο του Γερμανού ήταν πολύπλοκη. Αρχικά πέταξε προς την Ισλανδία, στη συνέχεια προς την Νορβηγία και Φιλανδία και από εκεί κατευθύνθηκε στην τότε Σοβιετική Ένωση. Από τα σύνορα πέταξε για 700 περίπου χλμ κατά μήκος της σιδηροδρομικής γραμμής με κατεύθυνση τη Μόσχα, χωρίς να προκαλέσει την αντίδραση σοβιετικών μαχητικών.
Η ανενόχλητη πτήση του πιλότου επί πέντε ώρες στο έδαφος της τότε Σοβιετικής Ένωσης οφείλεται σε μια αλυσίδα προβλημάτων που έτυχε να αντιμετωπίζουν εκείνη ακριβώς την μέρα οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας. Στην Εσθονία, που ανήκε τότε στην Σοβιετική Ένωση, το τσέσνα εντοπίστηκε με καθυστέρηση και οι ελεγκτές το άφησαν απλά να συνεχίσει το ταξίδι του. Επιπλέον στην περιοχή είχε καταπέσει στρατιωτικό αεροσκάφος και οι ένοπλες δυνάμεις ήταν αποπροσανατολισμένες.
Το σοβιετικό καθεστώς με επικεφαλής τότε τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ αντιδρώντας στον διασυρμό των ενόπλων δυνάμεων προχώρησε σε απομακρύνσεις εκατοντάδων υψηλόβαθμων στρατιωτικών. Όμως και για τον 18χρονο πιλότο υπήρξαν επιπτώσεις. Για τις σοβιετικές αρχές η πράξη δεν ήταν ένα απλό παράπτωμα και έτσι καταδικάστηκε σε τέσσερα χρόνια καταναγκαστικά έργα. Εν τέλει όμως η ποινή του μετατράπηκε σε φυλάκιση και το καλοκαίρι του 1988 αφέθηκε ελεύθερος.
Η εντυπωσιακή πτήση του Ματίας Ρουστ δεν έφερε τύχη στον πιλότο, ο οποίος μερικά χρόνια αργότερα δικάζονταν στη Γερμανία για διάφορες αξιόποινες πράξεις. Φήμες τον ήθελαν να εργάζεται σε στούντιο γιόγκα στο Αμβούργο ή να δραστηριοποιείται ως σύμβουλος χρηματοοικονομικών στην Εσθονία και την Ελβετία.
Οι ιστορικοί πάντως χαρακτηρίζουν την πτήση του Γερμανού ως υποσημείωση στην ιστορία. Ωστόσο, το μικρό αεροσκάφος εκτίθεται εδώ και μερικά χρόνια σε περίοπτη θέση στο Τεχνολογικό Μουσείο του Βερολίνου.
|
|
|
|
ΤΟΠΟ ΣΤΑ ΝΙΑΤΑ!
|
Όλα τριγύρω
αλλάζουνε και όλα
στα ίδια μένουν...
ΛΕΕΙ μια λογική ότι, «μεγαλύτερη και από τη σοφία είναι η εμπειρία».
Διότι δεν πρέπει μόνο να είναι κανείς σοφός για να καταλάβει ότι με
την εξουσία «παίζουν» πάντα οι ίδιοι και οι ίδιοι εραστές (κατά μια
έννοια «νταβατζήδες» οι οποίοι και δεν επιτρέπουν σε άλλους να την
αγγίξουν), αλλά θα πρέπει να είναι κανείς και αρκετά έμπειρος ώστε να
την έχει ζήσει για χρόνια αυτήν την στενή σχέση μεταξύ των παραγόντων
- εραστών και της εξουσίας...
ΕΙΠΑ τις προάλλες να θυμηθώ τα παλιά και τα ρεπορτάζ της δεκαετίας του
80, πήρα το αμάξι και τον δρόμο για την Κάρλα, με μουντό καιρό και
πολύ αέρα για να παρακολουθήσω τα εγκαίνια της δημιουργίας της λίμνης,
σχεδόν έναν αιώνα από την αποξήρανσή της. Ιστορικό γεγονός λέω, δεν θα
το χάσω, ποιός ξέρει κάποιοι άλλοι απόγονοι της δικής μας εποχής
μπορεί να την ... αποξηράνουν πάλι, ψάχνοντας ίσως για λύσεις σε
θέματα διατροφικών αναγκών, ή ό,τι άλλο τέλος πάντων θα έχει ανάγκη ο
τόπος και εκείνη η γενιά.
ΕΙΔΑ λοιπόν στην Κάρλα, τι άλλο; νερά...πολλά νερά... Τις γνωστές
«μπάρες» της δεκαετίας του 90, να γίνονται ταμιευτήρες και δυο τρεις
ταμιευτήρες μαζί να σχηματίζουν σήμερα μια μικρή λίμνη. Τον
περιφερειάρχη να ομιλεί στο βήμα για την σπουδαιότητα του έργου, που
χρειάστηκε δεκαετίες να υλοποιηθεί (και την συμβολή βεβαίως πολλών
ανθρώπων της εξουσίας, της κεντρικής και της τοπικής). Είδα πλειάδα
ανθρώπων της διοίκησης και της αυτοδιοίκησης, (ακόμα και της
...παραδιοίκησης) είδα σπουδαίους υπαλλήλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης που
βοήθησαν στην επιτάχυνση εκταμίευσης των πόρων, να συμμετέχουν όλοι
στη γιορτή, κυρίως χειροκροτώντας ή φωτογραφιζόμενοι (ανα)μεταξύ τους,
για τον εμπλουτισμό του κοινωνικού βιογραφικού τους ενόψει ενδεχομένως
της όποιας εκλογικής αναμέτρησης...
ΜΠΡΟΣΤΑ από τους φωτογράφους, μια ομήγυρη «παραγόντων» με γύρισαν
δεκαετίες πίσω. Οι ίδιοι άνθρωποι τα ίδια πρόσωπα, πιο γερασμένα πλέον
από τον χρόνο, έπιαναν θέσεις απέναντι από τις κάμερες με μια μαεστρία
επαγγελματική, που απέκτησαν από την πολυετή ενασχολησή τους με τα
κοινά. Πάει λέω...Ή εγώ γέρασα και τους βλέπω όλους ίδιους, ή δεν
υπάρχουν νέοι στον τόπο αυτό να δώσουν άλλη ζωντάνια, άλλη προοπτική
σε ότι έχει σχέση με την ανάπτυξη ακόμα και με την πολιτική
εκπροσώπηση. Δήμαρχοι δεκαετιών, παλιοί πρόεδροι κοινοτήτων, σύμβουλοι
σιτεμένοι από τον χρόνο, πολιτικοί και διευθυντές υπηρεσιών που
ξέχασαν να συνταξιοδοτηθούν, όλοι εκείνοι οι «πολιτευτές», αλλά και οι
πρωτοκλασάτοι κομματάνθρωποι - «ιδιαίτεροι» όλων των χώρων, που
...σταφίδωσε τα πρόσωπά τους ο χρόνος, «γυρολόγοι των εκδηλώσεων»
ιδίως των εγκαινίων (μετα φαγητού παρακαλώ), προσδοκώντας τουλάχιστον
δημοσιότητα, δεν λένε ακόμα να εγκαταλείψουν, να αποτραβηχτούν
παραχωρώντας τις θέσεις τους σε νέους ανθρώπους, ορεξάτους για
δουλειά, πιο δυνατούς να χαράξουν το μέλλον που άλωστε τους ανήκει...
ΔΕΝ είχε τελειώσει η τελετή των εγκαινίων εκεί στα παρακάρλια χωράφια
και μελαγχόλησα. Πήρα τον δρόμο της επιστροφής. Άραγε τι ζητούσα και
γω εκεί; Πάνε πάνω από τρεις δεκαετίες τώρα από την πρώτη σύσκεψη που
είχα παρακολουθήσει τότε ως ρεπόρτερ της «Ελευθερίας» για την
δημιουργία της λίμνης αλλά και την (στα χαρτιά ακόμη) εκτροπή του
Αχελώου! Οι παλιοί «παράγοντες» πρέπει να κλείσουν τον κύκλο της ζωής
τους στα κοινά. Κρίμα όμως, γιατί από μόνοι τους δεν το κάνουν ποτέ οι
περισσότεροι. Η εξουσία είναι μια πλούσια ερωμένη, κρατά ομήρους τους
«τσιμπιμένους» μαζί της. Οι μόνοι που μπορούν να βάλουν τέλος σ´αυτές
τις σχέσεις είναι οι ψηφοφόροι. Κανείς άλλος...
|
|
Γράφει ο Δημοσιογράφος Χρήστος Τσαντήλας
|
Αναλυτικά στη σελίδα "Θέματα" >>
|
 |
|
|
|
