 |
|
|  Τετάρτη 1/10
Σε θάνατο καταδικάστηκε ο πρώην πρόεδρος τού Κονγκό, Ζοζέφ Καμπιλά
AΠΕ-ΜΠΕ,protothema.gr,zougla.gr
Στρατοδικείο της Λαϊκής Δημοκρατίας τού Κονγκό καταδίκασε την Τρίτη σε θάνατο τον πρώην πρόεδρο τής χώρας Ζοζέφ Καμπιλά, κρίνοντάς τον ένοχο για σειρά εγκλημάτων, μεταξύ των οποίων και για εγκλήματα πολέμου.
Ο αντιστράτηγος Ζοζέφ Μουτόμπο Καταλαγί, που προήδρευε του στρατοδικείου στην Κινσάσα, ανακοίνωσε ότι ο πρώην πρόεδρος καταδικάστηκε ερήμην για εγκλήματα όπως προδοσία, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, ανθρωποκτονία, σεξουαλική επίθεση, βασανιστήρια και ανταρσία.
Ο Καμπιλά παρέμεινε στην εξουσία επί σχεδόν δύο δεκαετίες και παραιτήθηκε μόνο αφού ξέσπασαν βίαιες διαδηλώσεις εναντίον του. Από τα τέλη του 2023 ζει κατά κύριο λόγο στη Νότια Αφρική, αν και εμφανίστηκε τον περασμένο Μάιο στην πόλη Γκόμα του ανατολικού Κονγκό, που ελέγχεται από τους αντάρτες.
Ο 54χρονος γιος του Λοράν-Ντεζιρέ Καμπιλά, τού αντάρτη που ανέτρεψε τον δικτάτορα Μομπούτου Σέσε Σέκο, κληρονόμησε την εξουσία τη ΛΔ του Κονγκό μετά τη δολοφονία τού πατέρα του, τον Ιανουάριο του 2001. Τότε ήταν μόλις 29 ετών και, με τη διστακτική φωνή του «έδινε αρχικά την εντύπωση ότι ήταν ασήμαντος», ανέφερε ο Βέλγος ιστορικός Νταβίντ Φαν Ρόιμπρουκ σε ένα βιβλίο αναφοράς για το Κονγκό.
Το 2019, αφού ολοκλήρωσε δύο θητείες, ο Ζοζέφ Καμπιλά παράδωσε την προεδρία στον σημερινό πρόεδρο Φέλιξ Τσισεκέντι, διατηρώντας το αξίωμα του ισόβιου γερουσιαστή και διαθέτοντας κοινοβουλευτική ασυλία. Το 2023 εγκατέλειψε τη χώρα και κατά καιρούς εμφανιζόταν στη Νότια Αφική ή τη Ναμίμπια.
Αφού έμεινε επί αρκετά χρόνια στο περιθώριο, στα τέλη Μαΐου επανεμφανίστηκε στην Γκόμα, πόλη που ελέγχεται από τους αντικυβερνητικούς αντάρτες της οργάνωσης Μ23. Λίγες ημέρες αργότερα, σε μια σπάνια ομιλία του, είπε ότι «η δικτατορία πρέπει να τελειώσει» στη ΛΔ του Κονγκό και ότι ο ίδιος ήταν έτοιμος να αναλάβει τις υποχρεώσεις του.
Αυτή η σύντομη επιστροφή ανησύχησε την Κινσάσα, εν μέσω της αστάθειας λόγω των συγκρούσεων στο ανατολικό τμήμα της χώρας. Με αίτημα της κυβέρνησης, η ασυλία του άρθηκε και παραπέμφθηκε ερήμην στο στρατοδικείο για εσχάτη προδοσία.
Ο Καμπιλά γεννήθηκε το 1971 στο Νότιο Κίβου και ζούσε εξόριστος από την ηλικία των 5 ετών. Σχεδόν όλα τα παιδικά και εφηβικά χρόνια του τα πέρασε στην Τανζανία. Ενώθηκε με τον πατέρα του τον Σεπτέμβριο του 1996, όταν ξέσπασε ο πρώτος πόλεμος στη ΛΔ του Κονγκό. Έφυγε στην Κίνα για να παρακολουθήσει στρατιωτική εκπαίδευση, όμως επέστρεψε πολύ γρήγορα, όταν ξέσπασε ο δεύτερος πόλεμος του Κονγκό, το 1998. Τότε, εντάχθηκε στον στρατό.
Με τον θάνατο του πατέρα του, ο Ζοζέφ Καμπιλά κληρονόμησε μια χώρα σπαρασσόμενη από τον πόλεμο, ο οποίος θα έληγε το 2003. Η κεντρική εξουσία είχε υπό τον έλεγχό της μόνο ένα τμήμα της δυτικής και νότιας ΛΔ του Κονγκό, μιας από τις φτωχότερες χώρες του κόσμου, παρά τους τεράστιους φυσικούς πόρους που διαθέτει.
Ο Ζοζέφ Καμπιλά μιλάει αγγλικά και σουαχίλι, δεν εκφράζεται με άνεση στα γαλλικά, την επίσημη γλώσσα της χώρας, και δεν γνωρίζει τη λινγκάλα, την τοπική διάλεκτο της Κινσάσα. Λόγω αυτού του γλωσσικού χάσματος και του γεγονότος ότι γεννήθηκε στην ανατολική ΛΔ του Κονγκό και μεγάλωσε στην Τανζανία, πολλοί τον θεωρούσαν «ξένο».
Σιγά-σιγά ωστόσο, οι πολιτικές ικανότητές του αιφνιδίασαν τους ξένους διπλωμάτες που τον θεωρούσαν απλό πιόνι στα χέρια της «παλιάς φρουράς» του πατέρα του, την οποία σταδιακά απομάκρυνε. Μετά τη δύσκολη μεταπολεμική, μεταβατική περίοδο, όπου αναγκάστηκε να συνυπάρξει με τέσσερις αντιπροέδρους, εξελέγη πρόεδρος το 2006, στις πρώτες ελεύθερες εκλογές της χώρας μετά την ανεξαρτησία της από το Βέλγιο το 1960.
Η περίοδος χάριτος δεν κράτησε πολύ. Το 2011, μετά τις εκλογές που σημαδεύτηκαν από μαζικές παρατυπίες, ο Καμπιλά εξασφάλισε μια δεύτερη θητεία, με σχετική πλειοψηφία. Στην Κινσάσα, τη μεγαλούπολη των 17 εκατομμυρίων κατοίκων, η οποία ουδέποτε τον θεώρησε δικό της, συγκέντρωσε ποσοστό μόλις 16,5%.
Η νίκη του αμφισβητήθηκε από το μεγαλύτερο μέρος της αντιπολίτευσης και βύθισε τη χώρα σε πολιτική κρίση. Το 2015, το σχέδιο αλλαγής του εκλογικού νόμου ώστε να παραμείνει στην εξουσία και για τρίτη θητεία, πέραν των δύο που επιτρέπονται από το Σύνταγμα, προκάλεσε ογκώδεις διαδηλώσεις. Δεκάδες άνθρωποι σκοτώθηκαν στις ταραχές και τελικά ο Καμπιλά δεν έθεσε υποψηφιότητα στις εκλογές του 2018.
Ο μοναχικός και απόμακρος πρώην πρόεδρος δεν ήταν ποτέ άνετος στις επίσημες τελετές. Εμφανιζόταν ευτυχής μόνο όταν οδηγούσε τρακτέρ ή άλλα βαριά μηχανήματα, σε διάφορα εγκαίνια. Σύμφωνα με έναν διπλωμάτη που τον συνάντησε πολλές φορές, φαίνεται ότι αυτό που του αρέσει στην πραγματικότητα είναι τα βιντεοπαιχνίδια και τα αυτοκίνητα.
|
|
|
|
ΤΟΠΟ ΣΤΑ ΝΙΑΤΑ!
|
Όλα τριγύρω
αλλάζουνε και όλα
στα ίδια μένουν...
ΛΕΕΙ μια λογική ότι, «μεγαλύτερη και από τη σοφία είναι η εμπειρία».
Διότι δεν πρέπει μόνο να είναι κανείς σοφός για να καταλάβει ότι με
την εξουσία «παίζουν» πάντα οι ίδιοι και οι ίδιοι εραστές (κατά μια
έννοια «νταβατζήδες» οι οποίοι και δεν επιτρέπουν σε άλλους να την
αγγίξουν), αλλά θα πρέπει να είναι κανείς και αρκετά έμπειρος ώστε να
την έχει ζήσει για χρόνια αυτήν την στενή σχέση μεταξύ των παραγόντων
- εραστών και της εξουσίας...
ΕΙΠΑ τις προάλλες να θυμηθώ τα παλιά και τα ρεπορτάζ της δεκαετίας του
80, πήρα το αμάξι και τον δρόμο για την Κάρλα, με μουντό καιρό και
πολύ αέρα για να παρακολουθήσω τα εγκαίνια της δημιουργίας της λίμνης,
σχεδόν έναν αιώνα από την αποξήρανσή της. Ιστορικό γεγονός λέω, δεν θα
το χάσω, ποιός ξέρει κάποιοι άλλοι απόγονοι της δικής μας εποχής
μπορεί να την ... αποξηράνουν πάλι, ψάχνοντας ίσως για λύσεις σε
θέματα διατροφικών αναγκών, ή ό,τι άλλο τέλος πάντων θα έχει ανάγκη ο
τόπος και εκείνη η γενιά.
ΕΙΔΑ λοιπόν στην Κάρλα, τι άλλο; νερά...πολλά νερά... Τις γνωστές
«μπάρες» της δεκαετίας του 90, να γίνονται ταμιευτήρες και δυο τρεις
ταμιευτήρες μαζί να σχηματίζουν σήμερα μια μικρή λίμνη. Τον
περιφερειάρχη να ομιλεί στο βήμα για την σπουδαιότητα του έργου, που
χρειάστηκε δεκαετίες να υλοποιηθεί (και την συμβολή βεβαίως πολλών
ανθρώπων της εξουσίας, της κεντρικής και της τοπικής). Είδα πλειάδα
ανθρώπων της διοίκησης και της αυτοδιοίκησης, (ακόμα και της
...παραδιοίκησης) είδα σπουδαίους υπαλλήλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης που
βοήθησαν στην επιτάχυνση εκταμίευσης των πόρων, να συμμετέχουν όλοι
στη γιορτή, κυρίως χειροκροτώντας ή φωτογραφιζόμενοι (ανα)μεταξύ τους,
για τον εμπλουτισμό του κοινωνικού βιογραφικού τους ενόψει ενδεχομένως
της όποιας εκλογικής αναμέτρησης...
ΜΠΡΟΣΤΑ από τους φωτογράφους, μια ομήγυρη «παραγόντων» με γύρισαν
δεκαετίες πίσω. Οι ίδιοι άνθρωποι τα ίδια πρόσωπα, πιο γερασμένα πλέον
από τον χρόνο, έπιαναν θέσεις απέναντι από τις κάμερες με μια μαεστρία
επαγγελματική, που απέκτησαν από την πολυετή ενασχολησή τους με τα
κοινά. Πάει λέω...Ή εγώ γέρασα και τους βλέπω όλους ίδιους, ή δεν
υπάρχουν νέοι στον τόπο αυτό να δώσουν άλλη ζωντάνια, άλλη προοπτική
σε ότι έχει σχέση με την ανάπτυξη ακόμα και με την πολιτική
εκπροσώπηση. Δήμαρχοι δεκαετιών, παλιοί πρόεδροι κοινοτήτων, σύμβουλοι
σιτεμένοι από τον χρόνο, πολιτικοί και διευθυντές υπηρεσιών που
ξέχασαν να συνταξιοδοτηθούν, όλοι εκείνοι οι «πολιτευτές», αλλά και οι
πρωτοκλασάτοι κομματάνθρωποι - «ιδιαίτεροι» όλων των χώρων, που
...σταφίδωσε τα πρόσωπά τους ο χρόνος, «γυρολόγοι των εκδηλώσεων»
ιδίως των εγκαινίων (μετα φαγητού παρακαλώ), προσδοκώντας τουλάχιστον
δημοσιότητα, δεν λένε ακόμα να εγκαταλείψουν, να αποτραβηχτούν
παραχωρώντας τις θέσεις τους σε νέους ανθρώπους, ορεξάτους για
δουλειά, πιο δυνατούς να χαράξουν το μέλλον που άλωστε τους ανήκει...
ΔΕΝ είχε τελειώσει η τελετή των εγκαινίων εκεί στα παρακάρλια χωράφια
και μελαγχόλησα. Πήρα τον δρόμο της επιστροφής. Άραγε τι ζητούσα και
γω εκεί; Πάνε πάνω από τρεις δεκαετίες τώρα από την πρώτη σύσκεψη που
είχα παρακολουθήσει τότε ως ρεπόρτερ της «Ελευθερίας» για την
δημιουργία της λίμνης αλλά και την (στα χαρτιά ακόμη) εκτροπή του
Αχελώου! Οι παλιοί «παράγοντες» πρέπει να κλείσουν τον κύκλο της ζωής
τους στα κοινά. Κρίμα όμως, γιατί από μόνοι τους δεν το κάνουν ποτέ οι
περισσότεροι. Η εξουσία είναι μια πλούσια ερωμένη, κρατά ομήρους τους
«τσιμπιμένους» μαζί της. Οι μόνοι που μπορούν να βάλουν τέλος σ´αυτές
τις σχέσεις είναι οι ψηφοφόροι. Κανείς άλλος...
|
|
Γράφει ο Δημοσιογράφος Χρήστος Τσαντήλας
|
Αναλυτικά στη σελίδα "Θέματα" >>
|
 |
|
|
|
