 |
|
|  Σάββατο 18/4
ΑΛΕΚΟΣ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ
Συλλογική έκδοση-αφιέρωμα για τα 50 χρόνια από τον θάνατό σε τροχαίο τού ήρωα αντιστασιακού
AΠΕ-ΜΠΕ,protothema.gr,zougla.gr
Με την συμπλήρωση πενήντα χρόνων από τον αδόκητο θάνατο του, μόλις στα τριάντα έξι του χρόνια, σε τροχαίο την Πρωτομαγιά του 1976, η Πολιτιστική «Εταιρεία Αρχιπέλαγος» και οι Εκδόσεις Καστανιώτηδημιούργησαν μια συλλογική έκδοση-αφιέρωμα για τον Αλέξανδρο Παναγούλη.
Τον άνθρωπο που με την αγωνιστική του αυτοθυσία τίμησε την Ελευθερία και τη Δημοκρατία στην Ελλάδα. Συμβόλισε με τον ακατάβλητο αγώνα και ενσάρκωσε με τον απαράμιλλο ηρωισμό του την αντίσταση κατά της επτάχρονης δικτατορίας στη χώρα.
Η πρωτοβουλία των επιμελητών Νίκου Σηφουνάκη και Θανάση Πετρίδη αυτής της έκδοσης στοχεύει στο να γνωρίσει ο αναγνώστης το μέγεθος του θάρρους και της αυταπάρνησης, τη πολιτική διάσταση της τολμηρής προσφοράς και το ηθικό σθένος της ποιότητας ενός γενναίου και συνάμα σεμνού και ευαίσθητου ανθρώπου που συνέδεσε τη δράση του με τη σύγχρονη ελληνική ιστορία.
Το 300 σελίδων καλαίσθητο βιβλίο, φιλοτεχνημένο με 65 φωτογραφίες, φιλοξένει 31 κείμενα ιστορικών, συγγραφέων, ποιητών, σκηνοθετών, καθηγητών, δημοσιογράφων, μουσικών, ηθοποιών που φωτίζουν πτυχές της περιπετειώδους ζωής και του δυναμικού έργου του Αλέξανδρου Παναγούλη. Περιέχει επίσης κείμενα διεθνών προσωπικοτήτων που αναφέρονται σε αυτόν καθώς και γραπτά και ποιήματα του ίδιου.
Ο τίτλος «Απείθεια στο Θάνατο» δεν ερμηνεύεται μόνο ως άρνηση υποταγής στο αναπόφευκτο. Είναι κάτι παραπάνω από πράξη ανυπακοής απέναντι στη μοίρα που επιβάλλει το τέλος. Στο βιβλίο ξεδιπλώνεται παραστατικά μια παλικαρίσια φιγούρα που διαθέτει αντρειοσύνη, αφοσίωση σε ιδανικά και αδιαπραγμάτευτη ηθική στάση. Διατηρεί πεισματικά ακατανίκητη την ελπίδα, το πάθος για ζωή, τη θέληση για αξιοπρέπεια.
Ο Αλέξανδρος Παναγούλης δεν υπήρξε ηρωικός με τον τρόπο που θα ήθελαν τα ασάλευτα μνημεία και οι μυθοποιημένες φορτίσεις των ευλαβικών εικονοστασίων. Ο ίδιος περιέγραφε τον εαυτό του πολύ πιο συνεσταλμένα, ρεαλιστικά και ανθρώπινα. Σε συνέντευξη του στην Οριάνα Φαλάτσι αμέσως μετά την απελευθέρωση του ως θανατοποινίτη έλεγε: «Ούτε ήρωας είμαι, ούτε αισθάνομαι ήρωας. Δεν είμαι σύμβολο, ούτε βλέπω τον εαυτό μου σαν ήρωα. Κι όλη αυτή η δημοτικότητα με φέρνει σε αμηχανία[…]. Φοβάμαι τόσο μήπως σας απογοητεύσω, αφού περιμένετε τόσα πολλά από μένα!»
Με αυτά τα λόγια υπενθύμιζε ότι η ιστορία δεν προχωράει μόνο με περήφανες νίκες και παράτολμα ανδραγαθήματα. Προχωράει και με φλογερούς, αγέρωχους αλλά προσγειωμένους ανθρώπους που αρνούνται, ξανά και ξανά, να υποκύψουν στις καταπιεστικές φυλακές, τα απάνθρωπα βασανιστήρια, την ισοπεδωτική αυταρχική βία, τις αμείλικτες και εκδικητικές καταδίκες σε θάνατο. Γι΄ αυτό και το παράδειγμα τους παραμένει ζωντανό. Αρνείται να το σκεπάσει η λήθη στο διάβα του χρόνου.
|
|
|
|
ΤΟΠΟ ΣΤΑ ΝΙΑΤΑ!
|
Όλα τριγύρω
αλλάζουνε και όλα
στα ίδια μένουν...
ΛΕΕΙ μια λογική ότι, «μεγαλύτερη και από τη σοφία είναι η εμπειρία».
Διότι δεν πρέπει μόνο να είναι κανείς σοφός για να καταλάβει ότι με
την εξουσία «παίζουν» πάντα οι ίδιοι και οι ίδιοι εραστές (κατά μια
έννοια «νταβατζήδες» οι οποίοι και δεν επιτρέπουν σε άλλους να την
αγγίξουν), αλλά θα πρέπει να είναι κανείς και αρκετά έμπειρος ώστε να
την έχει ζήσει για χρόνια αυτήν την στενή σχέση μεταξύ των παραγόντων
- εραστών και της εξουσίας...
ΕΙΠΑ τις προάλλες να θυμηθώ τα παλιά και τα ρεπορτάζ της δεκαετίας του
80, πήρα το αμάξι και τον δρόμο για την Κάρλα, με μουντό καιρό και
πολύ αέρα για να παρακολουθήσω τα εγκαίνια της δημιουργίας της λίμνης,
σχεδόν έναν αιώνα από την αποξήρανσή της. Ιστορικό γεγονός λέω, δεν θα
το χάσω, ποιός ξέρει κάποιοι άλλοι απόγονοι της δικής μας εποχής
μπορεί να την ... αποξηράνουν πάλι, ψάχνοντας ίσως για λύσεις σε
θέματα διατροφικών αναγκών, ή ό,τι άλλο τέλος πάντων θα έχει ανάγκη ο
τόπος και εκείνη η γενιά.
ΕΙΔΑ λοιπόν στην Κάρλα, τι άλλο; νερά...πολλά νερά... Τις γνωστές
«μπάρες» της δεκαετίας του 90, να γίνονται ταμιευτήρες και δυο τρεις
ταμιευτήρες μαζί να σχηματίζουν σήμερα μια μικρή λίμνη. Τον
περιφερειάρχη να ομιλεί στο βήμα για την σπουδαιότητα του έργου, που
χρειάστηκε δεκαετίες να υλοποιηθεί (και την συμβολή βεβαίως πολλών
ανθρώπων της εξουσίας, της κεντρικής και της τοπικής). Είδα πλειάδα
ανθρώπων της διοίκησης και της αυτοδιοίκησης, (ακόμα και της
...παραδιοίκησης) είδα σπουδαίους υπαλλήλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης που
βοήθησαν στην επιτάχυνση εκταμίευσης των πόρων, να συμμετέχουν όλοι
στη γιορτή, κυρίως χειροκροτώντας ή φωτογραφιζόμενοι (ανα)μεταξύ τους,
για τον εμπλουτισμό του κοινωνικού βιογραφικού τους ενόψει ενδεχομένως
της όποιας εκλογικής αναμέτρησης...
ΜΠΡΟΣΤΑ από τους φωτογράφους, μια ομήγυρη «παραγόντων» με γύρισαν
δεκαετίες πίσω. Οι ίδιοι άνθρωποι τα ίδια πρόσωπα, πιο γερασμένα πλέον
από τον χρόνο, έπιαναν θέσεις απέναντι από τις κάμερες με μια μαεστρία
επαγγελματική, που απέκτησαν από την πολυετή ενασχολησή τους με τα
κοινά. Πάει λέω...Ή εγώ γέρασα και τους βλέπω όλους ίδιους, ή δεν
υπάρχουν νέοι στον τόπο αυτό να δώσουν άλλη ζωντάνια, άλλη προοπτική
σε ότι έχει σχέση με την ανάπτυξη ακόμα και με την πολιτική
εκπροσώπηση. Δήμαρχοι δεκαετιών, παλιοί πρόεδροι κοινοτήτων, σύμβουλοι
σιτεμένοι από τον χρόνο, πολιτικοί και διευθυντές υπηρεσιών που
ξέχασαν να συνταξιοδοτηθούν, όλοι εκείνοι οι «πολιτευτές», αλλά και οι
πρωτοκλασάτοι κομματάνθρωποι - «ιδιαίτεροι» όλων των χώρων, που
...σταφίδωσε τα πρόσωπά τους ο χρόνος, «γυρολόγοι των εκδηλώσεων»
ιδίως των εγκαινίων (μετα φαγητού παρακαλώ), προσδοκώντας τουλάχιστον
δημοσιότητα, δεν λένε ακόμα να εγκαταλείψουν, να αποτραβηχτούν
παραχωρώντας τις θέσεις τους σε νέους ανθρώπους, ορεξάτους για
δουλειά, πιο δυνατούς να χαράξουν το μέλλον που άλωστε τους ανήκει...
ΔΕΝ είχε τελειώσει η τελετή των εγκαινίων εκεί στα παρακάρλια χωράφια
και μελαγχόλησα. Πήρα τον δρόμο της επιστροφής. Άραγε τι ζητούσα και
γω εκεί; Πάνε πάνω από τρεις δεκαετίες τώρα από την πρώτη σύσκεψη που
είχα παρακολουθήσει τότε ως ρεπόρτερ της «Ελευθερίας» για την
δημιουργία της λίμνης αλλά και την (στα χαρτιά ακόμη) εκτροπή του
Αχελώου! Οι παλιοί «παράγοντες» πρέπει να κλείσουν τον κύκλο της ζωής
τους στα κοινά. Κρίμα όμως, γιατί από μόνοι τους δεν το κάνουν ποτέ οι
περισσότεροι. Η εξουσία είναι μια πλούσια ερωμένη, κρατά ομήρους τους
«τσιμπιμένους» μαζί της. Οι μόνοι που μπορούν να βάλουν τέλος σ´αυτές
τις σχέσεις είναι οι ψηφοφόροι. Κανείς άλλος...
|
|
Γράφει ο Δημοσιογράφος Χρήστος Τσαντήλας
|
Αναλυτικά στη σελίδα "Θέματα" >>
|
 |
|
|
|
